Thursday, July 28, 2005

ANG PAGPUKSA SA MGA LANGGAM


Sinalakay ng mga langgam ang aming bahay (kaninong tahanan ba ang hindi?). Noong una, gusto kong palagpasin ang mga insektong ito kapag nakikita kong nag-uumpukan sila sa lababo, pinagpipistahan ang gilid ng kalan, o nasa mga naiwang tasa ng kape. Pero ngayo'y hindi ko na ito mapapalampas.

Sabi nila, suwerte daw ang mga langgam. Magdadala raw ito ng dagdag na biyaya. May kapos na tahanan bang sasalakayin ng langgam, kung simot na simot ang nasa hapagkainan? Mga tahanang may biyaya lamang daw ang binibisita nito; sa dahilang may mga nawawaldas ditong mga pagkain sila ang makikinabang (mumo ng kanin o kaya'y asukal).

Mortal na kaaway din daw ng langgam ang mga anay. Laking masalamat ko at mga nakapilang langgam ang lumabas sa eskaparate ng aking mga libro. Kung mga anay ito, tiyak, mangangayayat ang mga libro ko.

Mainam daw ang langgam dahil sila ang nag-iimis ng marusing na bahay. Sila ang mag-iimis ng natapong piraso ng tsokolate, sila ang susuyod ng natirang karne sa kawali, sila ang papasok sa kasuluk-sulukan at kasingit-kisingitan ng electric stove at rice cooker, sakali mang may nakabara doong pagkaing maaaring makasira sa aparato.

Mahusay na motibasyon din ang langgam sa sangkatauhan. Bigla kong naalala ang pabula ni Aesop ukol sa kapalaran ng tipaklong at ng langgam. Ito ang laging kuwentong naging bahagi na sa kamalayan ng bawat Pilipino. Dahil nga masipag itong langgam, nakaligtas siya sa hagupit ng tag-ulan. Laging ko itong naaalala kapag nakakikita ng mga langgam, karga-karga ang mga piraso ng bigas.

Pero sa mga sandaling ito, peste na ang mga langgam. Nginangatngat nito ang supot ng tsitserya, niloloob nito ang imbakan ng bigas, pinagpipistahan nito ang pagkain ng aking mga pusa, sinusugod nito pati ang mga pagkain sa loob ng aming refrigerator. Dumagdag pa sa aking inis nang matuklasan kong nilalapastangan nito ang mga cotton buds. Namumugad din ito sa aming bago at gamit na tuwalya. Ginawa pang permanenteng tirahan ang aming aparador.

Hindi ko rin mapigilan ang pagsusumpa sa mga langgam nang nanirahan ito sa i-book ni Chris. Nangitlog ang mga langgam sa loob nito. Maraming files na nawala dulot ng pagkasira ng naturang aparato. (Sabi ko kasi'y laging magtatago ng hardcopy. Sayang mga mga files, mahirap nang isulat muli.) Nainis kong maiyak nang matuklasan kong nginangatngat din ng mga langgam na ito ang aking sapatos.

Tuwing matapos maligo, kinakagat ako ng mga pesteng langgam--sa may singgit, sa kili-kili, sa likod. Lagi'y nakatago ito sa mga sulok ng isusuot kong damit. Kinatatakutan ko na tuloy na maligo at magsuot ng bagong damit. Kahit na bumili ako ng maraming naptalina (moth balls), hindi pa rin nadadala ang mga langgam.

Pakiramdam ko'y parami sila nang parami. Walang bisa ang insectiside (mapa-spray man o chalk.) Natatakot din akong gamitin ito dahil baka malason ang aming mga pusa.

Paano ba pumuksa ng mga langgam? Dapat bang ipagkait sa kanila ang kanilang mga pagkain? Tiyak naman akong ginagawa namin ito. Selyado ang mga lalagyan ng cat food at ng bigas. Ang mga noodles, instant coffee, at junk food ay nakaimbak na rin sa refrigerator. Wala na silang mapagkukunan ng pagkain.

Ang masama, nakahahanap ng makakain ang mga langgam. Pati ba naman ang pandikit sa aking sapatos ay kanilang pinagtiya-tiyagaan, maging ang mga dead skin cell sa tuwalya ay kanilang tinitipon, at ang pawisang kamiseta.

Hindi kaya may diabetes na ako? Matamis kaya ang aking pawis kaya hinahanap ng mga langgam. Huwag naman sana. (Experiment: Mag-iiwan ako ng aking ihi sa isang lalagyan. Kapag nilanggam ito, mataas ang aking blood sugar.)

Nananaginip na nga akong nilalamon ako at ang aking mga pusa ng langgam--kinukumutan nila ako.

Paano pumuksa ng langgam? Sa nobelang "House of the Spirits", isang matalinong matandang katutubo ang nakapagpalayas ng mga mababagsik na langgam. Kinausap lang niya ito at pinakiusapan na lumayo sa tahanan ng mga Buendia. Saan ko mahahanap ang maalamat na matandang nakikipag-usap at napapakiusapan ang mga langgam?

Kailangan ko'y higit pa sa elemento ng magic realism.

Paano pumuksa ng mga langgam? Mahirap na tanong ito, lalo pa't ang aking papatayin ay isang arketipal na masipag.

0 Comments:

Post a Comment

<< Home