Monday, November 07, 2005

Puwede na akong Mag-blog muli

Tagal ko na ring na-miss mag-blog. Kinailangan ko munang ilayo ang sarili sa laptop para tapusin ang dapat tapusin--mabilisang pagbabasa ng reading list, pagrereview, pagbabasa ng wala sa reading list, pag-ehersisyo ng mga isasagot sa mock exam. Mukha namang lantad na tapos na ang aking compres. Tatlong magkakahiwalay na araw ang aking exam; bawat exam ay walong oras na pagsusulat. Halos non-stop; yosi, kape, (kaunting) chikahan sa kaklaseng nag-compre rin, at kain lang ang pahinga. Mukhang simple ang mga tanong ng tatlong examiner pero kailangang pigain ang utak para sagutin ang kanilang dalawa hanggang tatlong tanong. Mas madali kaysa inaasahan ang mga tanong. May tanong na wala sa reading list (mabuti na lang nagbasa ako ng wala sa listahan). May mga tanong na masasagot sa pag-aaral mula undergrad hanggang grad studies. Kaya sa mga papasok din ng doktorado, huwag na huwag kakalimutan ang mga inaral mula undergrad. Huwag ding itatapon ang inyong mga readings; at basahin ang mga readings na tinatamad kayong basahin.

Ilang tips sa mga magko-compre: 1. Basahin ang nasa reading list; piliin muna ang sa palagay ninyong mahahalagang aklat; saka maghanap ng mga kaugnay na aklat na makakatulong para mapagyaman ang diskurso sa isang paksa; 2. Gumawa ng notes; isulat sa notebook ang inyong mga sariling pananaw sa isang librong nabasa; 3. Huwag magtangkang magmemorize pero makakatulong na alamin ang mga pamagat ng aklat o sanaysay at ang ideyang taglay nito; 4. Magsanay sumulat ng komprehensibo, malawak, at malaman na sanaysay na magpapamalas ng inyong mga binasa; 5. Huwag kakalimutan ang akmang citation; 6. Magbasa ng mga bagong labas na journal tulad ng Bulawan at Philippine Humanities Review; 7. Makakatulong din ang magkaroon ng mahiwagang bola dahil may mga tanong na pahuhulaan sa inyo ang lagay ng panitikan at kritisismo sa hinaharap; 8. Puwedeng maging malikhaing ang sagot sa compre, huwag ding kalimutang maglagay ng kaunting humor para hindi nakakabagot sa examiner ang pagbabasa ng sanaysay na alam na rin nila kung ano ang nilalaman; 9. Sikaping maging organisado ang sagot; mangyaring lagyan ng subheading ang sanaysay bilang gabay ng examiner; o i-bold ang mga terminong sa palagay ninyo ay mahalaga; 10. Huwag maging maligoy; 11. Magbigay ng mga halimbawa (tulad ng aklat o mga manunulat) para maging malinaw ang argumento; 12. Paniwalain ang sarili na: May alam kayo; 13. I-iskedyul nang maayos ang petsa ng inyong eksamen (maaaring unahin ang pinakamadali); at 14. Matulog bago ang eksamen para maging sariwa ang utak sa pagharap ng blangkong iskrin ng komputer.

Puwede na akong mag-blog muli, manood ng sine and dvds, magbasa nang gusto ko, matulog nang buong araw habang hinihintay ang results. Sana, kung papasa, makakapag-enrol na ako ng dissertation (12 units). Ayoko munang pag-isipan kung sino-sino ang magiging adviser, critic, panelists. Enjoy muna ako sa isang linggo na walang ginagawa.

Mga huling nabasa (bago mag-compre):
1. "Annotated Classic Fairy Tales" ni Maria Tatar--magandang koleksiyon ng mga kuwento at mga ilustrasyon ng iba't ibang bersiyon; makatutulong ang mga anotasyon ukol sa sikolohikal na kahulugan sa ilang bahagi at ang historikal na konteksto ng ilang mga salita. Lamang, problematiko ang pangangalap ni Tatar ng "classic fairy tales"; wala man lamang Asyanong katha sa koleksiyon. Walang kuwento mula sa Arabian Nights. Walang kuwentong Tsino na mayroong pinakamatandang bersiyon ng Cinderella. Gayunpaman, ang mainam sa aklat na ito, sinikap ipabasa ni Tatar ang mga bersiyon ng kuwento na hindi dumaan sa paglilinis at sensura na ginawa sa retelling ng Disney at Victorian writers. Ilan sa mga naibigang fairy tales ang "Juniper Tree", "Hansel and Gretel", "Beauty and the Beast" at "Jack and the Beanstalk".
2. "Imaginary Body of the Nation" ni Resil Mojares--tinalakay ang ugat ng master narrative sa nobelang Filipino; at ang mga limitasyon at kakulangan sa mga paksain ng nobela sa bansa
3. "Origins and Rise of the Filipino Novel" ni Resil Mojares--mainam na aklat ukol sa mga bukal at impluwensiya ng nobelang Filipino sa Tagalog, Ingles, at ibang wikang rehiyunal mula sa tradisyong naratibo ng epiko, kolonyal na naratibo, impluwensiyang Europeo, at ang komersyalismo sa nobelang bernakular.
4. "Nobelang Tagalog: Tradisyon at Modernismo" ni Soledad Reyes--tulad ng aklat ni Mojares pero may diin sa mga nobelang Tagalog mula kina Lope K. Santos hanggang sa mga nobela noong 1970's. Kahanga-hanga ang pagbabasa ng awtor ng mga nobelang nalathala hindi bilang libro kundi mga serye sa magasin.
5. "Darangen"--epiko ito ng mga Maranao. Tatlong aklat ang aking nabasa sa isang tomo: mula sa pagkakaroon ng maraming pamilya sa Bembaran dulot ng pag-aasawa ng marami ni Diwata Ndaw Gibon (unang datu), kamatayan nito, pagtalakay sa mga naging anak, at ang pagliligtas ni Madali sa Bemberan na sinalakay ng kaaway na bayan.
6. "One Hundred Years of Invisibility" ni Eric Gamalinda--tinig ng isang Filipinong manunulat sa ibang bansa na naghahanap ng audience mula sa dating mananakop. Maganda niyang tanong o hamon: "Bakit hindi binabasa ng mga Amerikano ang mga akda ng mga Filipino (na kanilang dating kolonya) kumpara sa mga British na bukas sa mga aklat sa Ingles ng kanilang mga dating kolonya?"
7. "Illumined Terrain: Sites and Dimensions of Philippine Literature" ni Victor Sugbu (editor)--mainam na antolohiya ng mga sanaysay ukol sa mga literatura ng bansa at mga kaugnay na paksa ukol sa kalagayan ng literary research, publishing, workshop, electronic medium. Isa sa pinakamainam na sanaysay ang kay Mojares ukol sa pag-aangat ng kalidad ng pananaliksik sa larangan ng panitikan.
8. "Kilates: Introduksiyon sa Panunuring Pampanitikan sa Pilipinas" ni Rosario Torres-Yu--di pa nalalathalang aklat; pinahiram sa akin ng may-akda ang kaniyang manuskrito para makatulong sa pag-aaral at pagbabalangkas ng pag-unlad ng kritisismo sa bansa mula sa pagyabong ng formalismo, pagsusulong ng radikalismo, pag-unlad ng Marxismo sa panitikan, hanggang sa debate ukol sa "linyadong" panulaan at sa Bagong Pormalismong Filipino na panukala ni Virgilio S. Almario
9. "Pagbasa at Pag-aaral ng Panitikan at Kulturang Popular" ni Soledad Reyes--kahanga-hanga sa aklat ang pagbibigay ng nasabing kritiko ng puwang ng pag-aaral sa mga di-kilalang manunulat na babae sa Tagalog at sa pagsusulong ng pag-aaral sa kulturang popular tulad ng komiks. Pedagogikal ang ilan sa mga sanaysay na makatutulong para mapaunlad ng mga guro ang paraan ng kanilang pagtuturo sa teksto
10. "Bukod na Bukod: Mga Piling Sanaysay" ni Isagani Cruz--Pinakamahusay na aklat ng kritisismo na aking nabasa; magaan ang wika, matalas ang mga argumento, malawak ang binasa ng kritiko, at maka-Filipino at makasining ang gabay niya sa pagsusuri. Malaking ambag niya ang kritisismo sa kritisismo ng bansa. Matalas, gayong nakakatawa, ang mga pahayag niya na "hinihika" ang wika ng kritisismo sa bansa at "masahol pa sa salimpusa" ang mga Filipino pagdating sa kritisismo sa daigdig.
11. "Maiden of Many Nations" ni Hazel Wrigglesworth--koleksiyon ng mahigit 20 na kuwento sa Pilipinas na may Star Maiden motif: ninakaw ng isang lalaking mangangaso ang pakpak ng isa sa pitong diwatang bituin naliligo sa lawa sa mundo, inasawa niya ang diwata, nagkaroon ng mga anak, hanggang sa matuklasan ng babae ang kaniyang pakpak sa atip ng kanilang bahay at muli bumalik sa langit. Pinatutunayan ng aklat na magkakaiba man ang wika at kultura ang mga grupong etniko sa bansa, nagkakaroon ng isang kuwentong pamilya sa mga lipunan. Naalala ko rin dito ang kuwentong Irish ukol sa selkie.
12. "Maikling Kuwentong Tagalog" ni Teodoro Agoncillo--naglalaman ng matalinong introdukisyon ng antolohista ukol sa lagay at kasaysayan ng maikling kuwentong Tagalog mula sa panahon ni Rizal hanggang sa mga manunulat pang-magasin sa Liwayway. Gayong sinasabong "sinauna" ang panunuri ni Agoncillo, makakikita ang kaniyang malasakit para umunlad ang anyo nito: pagtuligsa sa labis sa panggagagad sa pamamaraang Kanluranin at sa pagkakahulog sa patibong ng komersiyal na panulat. Mainam na kuwento sa antolohiya ang: "Bahay na Bato," "Lupang Tinubuan", "Suyuan sa Tubigan" at ang "Uhaw ang Tigang na Lupa."

Mga huling nabasa (pagkaraan ng compre):
1. "Paghuhunos" ni Ellen Sicat--magaan ang wika, maluwag na pagtalakay sa danas at kamulatan ng isang maybahay-ina mula sa First Quarter Storm, panahon ng diktaduriya, at sa panunungkulan ni Cory. Nakakahumaling na lapatan ang nobela ng biograpikal na kritisismo o ng interteksto sa mga akda ni Rogelio Sicat at Luna Sicat. Inspirasyon din sa mga manunulat at estudyante ang panimulang sanaysay ng nobelista ukol sa kaniyang pagsisimulang magsulat matapos pumanaw ang kaniyang asawang nobelista rin.
2. "Harry Potter and the Half-Blood Prince" ni JK Rowling--pangatlo sa pinakagusto kong serye ng Harry Potter. Mabilis ang pagkukuwento kumpara sa ibang aklat na tila kuwento ng intramurals lamang. Nakatulong sa pagpapaunlad ng karakterisasyon ni Rowling ang mga bahagi ng back story ukol kay Tom Riddle na ulila hanggang sa maging Lord Voldemort. Nakakatawa rin ang mga kuwento ng ligawan, halikan, at kung ano-ano pang romansang kabataan sa Hogwarts. Ayokong isiping patay na ang namatay sa nobela. May mga pahiwatig kasing mabubuhay pa ito sa ikapito at huling aklat.
3. "Becoming Filipino" ni Nicanor Tiongson--magandang pagtalakay ukol sa pagkamalikhaing ng mga Filipino o ng mga katutubo sa mga impluwensiyang pangkultura ng Espanya sa panahon ng pananakop; matatalino ang mga halimbawa tulad ng kultura ng pagluluto, arkitektura ng simbahan, at ang pagsusulat o muling pagsusulat ng Pasyon.

3 Comments:

Blogger eruannie said...

eugene, nakakaingit naman! ang sarap magbasa - kahit para sa compre.

sad ako kase hindi ko na-beat ang deadline ng anthology. kinailangan kong itabi muna sapagkat busy ako sa pbby at kuting noong mga nakaraang buwan.

sumali ka ba sa salanga ngayong taon?

6:15 AM  
Blogger nasadulongdila said...

hello, zarah! naku, hindi ko na uulitin ang compre experience kahit bigyan pa ako ng milyon, haha. extend pa rin namin ni christine ang deadline ng anthology kasi marami pa rin ang hindi nakakapagbigay ng kanilang essay. sana makapagbigay ka pa rin. musta ang inyong workshop? may isang teacher ng art studies ang ni-refer ko sa inyo.

hindi ako sumali sa salanga this year. o baka hindi na ever. give chance to others naman ang pilosopiya ko. saka busy rin sa dissertation. naghuhunt na nga ako ng adviser at critic ng isusulat kong children's novel.

9:51 PM  
Blogger eruannie said...

oh. akala ko sumali ka. kelan na ang deadline? sana january para magawa ko sa x'mas break :-)

masaya at kumita ng malaki ang KUTING! may GA sa decemeber. punta ka! :-)

11:20 AM  

Post a Comment

<< Home